การพัฒนาและขยายผลแพลตฟอร์มเทคโนโลยีรถบริการการแพทย์ฉุกเฉินรองรับโรคติดเชื้ออุบัติใหม่ ด้วยมาตรฐานความปลอดภัยโครงสร้างรถ ระบบจัดการอากาศและระบบรับแจ้งฉุกเฉินดิจิทัล

Abstract

หลังสถานการณ์โควิด-19 ในหลายประเทศทั่วโลกรวมถึงประเทศไทย ได้มีการเตรียมความพร้อมรับมือโรคติดเชื้ออุบัติใหม่ ด้วยการพัฒนารูปแบบ กลไก กระบวนการและแนวปฏิบัติในการจัดการระบบบริการการแพทย์ฉุกเฉินให้เหมาะสมอย่างมีคุณภาพ อย่างไรก็ตาม รถพยาบาลหรือรถฉุกเฉินที่ใช้กันอยู่ทั่วไปในประเทศในปัจจุบันนั้น ส่วนใหญ่ไม่ได้รับการออกแบบให้โครงสร้างของตัวรถและห้องโดยสารมีความปลอดภัยเพียงพอสำหรับผู้ป่วยและผู้ปฏิบัติหน้าที่ที่กำลังช่วยเหลือผู้ป่วย กรณีที่เกิดอุบัติเหตุที่ทำให้โครงสร้างของรถพยาบาลเกิดความเสียหายอย่างรุนแรงนั้น ผู้โดยสารมีโอกาสสูงที่จะบาดเจ็บหรือเสียชีวิต ซึ่งแม้ว่าจำนวนอุบัติเหตุจะไม่สูงนัก แต่ความรุนแรงแต่ละครั้ง ก็นำมาซึ่งความสูญเสียบุคลากรทางการแพทย์ที่มีความสามารถ รวมถึงชีวิตผู้ป่วยด้วย ส่วนระบบการแจ้งเหตุรวมถึง Tele-EMS ทั้งในด้านการแจ้งเหตุ ติดตามสถานะ รวมถึงระบบแพทย์อำนวยการ ก็ยังมีข้อจำกัดในการใช้งานจริงหลายประการ เพื่อแก้ปัญหาดังกล่าวโดยองค์รวม โครงการนี้จึงมีวัตถุประสงค์หลัก ได้แก่ การพัฒนาต่อยอดต้นแบบรถบริการการแพทย์ฉุกเฉินรองรับโรคติดเชื้ออุบัติใหม่ ด้วยแพลตฟอร์มเทคโนโลยี 3 แพลตฟอร์ม ได้แก่ (1) แพลตฟอร์มเทคโนโลยีการออกแบบโครงสร้างตัวถังและชุดยึดเครื่องมือแพทย์ของรถฉุกเฉินให้มีความแข็งแรงตามมาตรฐานระดับสากล ได้แก่ มาตรฐาน AMD Standard 001 - Ambulance body structure static load test และ SAE J3057 - Ambulance modular body evaluation-quasi-static loading และ EN 1789 - Medical vehicles and their equipment ตามลำดับ (2) แพลตฟอร์มเทคโนโลยีระบบจัดการอากาศภายในรถให้รองรับโรคติดเชื้ออุบัติใหม่ ได้แก่ ระบบสร้างความดันลบ และอุปกรณ์แยกผู้ป่วยที่ได้มาตรฐาน ISO 14644 (3) แพลตฟอร์มดิจิทัลระบบรับแจ้งฉุกเฉิน ที่เพิ่มประสิทธิภาพในขั้นตอนการรับแจ้งเหตุ บันทึกเหตุการณ์ จากเครื่องมือต่าง ๆ ได้แก่ กล้องติดตามตัว กล้องบนรถ สัญญาณชีพ รวมไปถึงขั้นตอนการกรอกแบบรายงานปฏิบัติการแพทย์ฉุกเฉิน (Prehospital Care Record Form) เพื่อเพิ่มประสิทธิภาพการให้บริการการแพทย์ฉุกเฉิน โดยทำการพัฒนาต้นแบบรถบริการการแพทย์ฉุกเฉินรองรับโรคติดเชื้ออุบัติใหม่ และทดสอบตามมาตรฐานที่ผ่านการจำลองความแข็งแรง (Simulation) และทำการทดสอบต้นแบบที่แท่นทดสอบที่พัฒนาหรือปรับปรุงโดยคณะวิจัยร่วมกับสถาบันยานยนต์ จากนั้นจึงได้ดำเนินการทดสอบการใช้งานจริงของแพลตฟอร์มเทคโนโลยีที่พัฒนา โดยตัวแทนหน่วยงานเวชศาสตร์ฉุกเฉิน ได้แก่ หน่วยปฏิบัติการฉุกเฉินการแพทย์ คณะแพทยศาสตร์โรงพยาบาลรามาธิบดี มหาวิทยาลัยมหิดล ผลการดำเนินงาน มีประชาชนที่ได้ใช้ประโยชน์จากขั้นตอนการรับแจ้งเหตุจนถึงการเข้ารักษาพยาบาลมากกว่า 630 ราย อีกทั้งได้จัดทำข้อเสนอแนวปฏิบัติ (Guideline) และโครงสร้างต้นทุน (Cost structure) เสนอแก่สถาบันการแพทย์ฉุกเฉินแห่งชาติ (สพฉ.) เพื่อเตรียมความพร้อมในการขยายผลแพลตฟอร์มเทคโนโลยี ไปยังหน่วยงานอื่น ๆ ได้แก่ องค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นระดับจังหวัด เพื่อเชื่อมโยงสู่การยกระดับนโยบายสาธารณสุขเชิงปฏิบัติ เป็นระบบดิจิทัลสุขภาพแห่งชาติ (National Telehealth Platform) ที่มีการเชื่อมโยงกับฐานข้อมูล Health Data Lake ของกระทรวงสาธารณสุข เพื่อรองรับบริการ Tele-EMS ในอนาคตต่อไป