บทคัดย่อ
ยาลดไขมันในกลุ่ม statin เป็นกลุ่มยาสำคัญที่ใช้อย่างแพร่หลาย การใช้ยาดังกล่าวอาจเกิดผลข้างเคียงกับกล้ามเนื้อโดยแบ่งเป็น 2 กลุ่มใหญ่ คือ self-limited statin associated muscle problems ซึ่งอาการและ/หรือความผิดปกติของค่า creatine kinase ในเลือดดีขึ้นเองหลังหยุดยา และกลุ่มที่ statin กระตุ้นให้เกิดขบวนการอักเสบของกล้ามเนื้อจากภูมิคุ้มกัน (statin induced necrotizing autoimmune myopathy (SINAM)) ซึ่งผู้ป่วยยังอ่อนแรงแม้หยุดยากว่า 2-3 เดือน การรักษาต้องให้ยากดภูมิหลายชนิดเป็นเวลานาน ในต่างประเทศโดยเฉพาะประเทศสหรัฐอเมริกา ศึกษาผู้ป่วยกล้ามเนื้ออักเสบ anti-HMGCR autoimmune myopathy ซึ่งเกิดทั้งในผู้ใช้ยาไขมันกลุ่ม statin และผู้ที่ไม่ได้กินยา (statin naïve) พบ HLA-DRB1*11:01 ในผู้ป่วยกลุ่มนี้มากถึง 70% เป็นที่น่าสนใจว่าการศึกษาในประเทศญี่ปุ่นซึ่งมีการวิเคราะห์แยกกลุ่ม anti-HMGCR autoimmune myopathy และ statin induced autoimmune myopathy กลับพบความสัมพันธ์ของ HLA DRB1*08:03 กับ SINAM จากการทบทวนวรรณกรรมยังไม่มีการศึกษาถึงความสัมพันธ์ดังกล่าวในประเทศไทย และการศึกษายีนดังกล่าวในกลุ่มโรค autoimmune myopathy ที่มีความสัมพันธ์กับการใช้ยาในกลุ่ม statin โดยเฉพาะ ยิ่งมีน้อยมาก วัตถุประสงค์ : เพื่อศึกษาความสัมพันธ์ (association) ของ HLA-DRB1 alleles กับ statin induced necrotizing autoimmune myopathy ในกลุ่มประชากรไทย วิธีการศึกษา : cross sectional study โดยเปรียบเทียบ HLA-DRB1 alleles จากการตรวจโดยวิธี high resolution genotyping ระหว่าง กลุ่มผู้ป่วย SINAM กับผู้ที่ได้รับ statin แต่ไม่มีโรคกล้ามเนื้อหรือมี self-limited statin associated muscle problems ผลการศึกษา : มีผู้เข้าร่วมโครงการ 43 ราย คัดออก 2 ราย วิเคราะห์ข้อมูลจากผู้ป่วย 41 ราย ซึ่งแบ่งเป็นกลุ่ม SINAM จำนวน 9 ราย กลุ่มควบคุม (non-immune mediated) 32 ราย พบว่า ไม่มีความแตกต่างระหว่างเพศ อายุ และ body mass index ระหว่างทั้งสองกลุ่ม พบ HLA-DRB1*11:01 carriers 6 ราย หรือเท่ากับ 66.7% แต่ในกลุ่มควบคุมพบเพียง 2 ราย (6.3%) (P<0.001, odds ratio 25.66) HLA-DRB1 alleles อื่น ๆ ที่พบในผู้ป่วยกลุ่ม SINAM ได้แก่ HLA-DRB1*12:02, HLA-DRB1*13:12, HLA-DRB1*07:01, HLA-DRB1*10:01, HLA DRB1*-0803, HLA-DRB1*09:01, HLA-DRB1*15:01, HLA-DRB1*15:02, HLA-DRB1*14:04 ซึ่งเมื่อเปรียบเทียบกับกลุ่มควบคุมแล้วไม่พบความแตกต่างอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ นอกจากนี้ในการศึกษานี้พบผู้ป่วย 3 รายที่เป็น self-limited statin side effect (non-immune mediated) แต่ตรวจพบ anti-HMGCR antibody สรุปผลการศึกษา : HLA-DRB1*11:01 สัมพันธ์กับการเกิด statin induce necrotizing autoimmune myopathy ในคนไทยเช่นเดียวกับการศึกษาในชาวต่างชาติ อย่างไรก็ตามเนื่องจากกลุ่มตัวอย่างมีจำนวนน้อย ความสัมพันธ์ที่พบในการวิจัยนี้ จำเป็นต้องมีการยืนยันความสัมพันธ์ในงานวิจัยอื่นในอนาคตต่อไป นอกจากนี้การใช้ anti-HMGCR antibody ในการวินิจฉัย SINAM ควรพิจารณาอาการ อาการแสดงทางคลินิกและการตรวจเพิ่มเติมอื่น ๆ ร่วมด้วยเสมอ
บทคัดย่อ
Statin is a group of medication that have widely been used. Its muscle side effects can be divided into 2 groups: 1) self-limited statin associated muscle problems (e.g. myalgia, hyperCKemia, rhabdomyolysis) and 2) statin induced necrotizing autoimmune myopathy (SINAM). Unlike the other group, patients with SINAM require steroid and/or immunosuppressive drugs. Studies, especially in the United States, have founded that anti-HMGCR autoimmune myopathy, which can occur in both patients who take statin and statin naïve patients, is associated with HLA-DRB1*11:01, which can be found in up to 70% of patients. Interestingly, subgroup analysis from a study in Japan shows the association between SINAM and HLA DRB1*08:03 is evident. To our knowledge, there has not been any study on HLA association in SINAM in Thai patients. Moreover, there have been very few studies that focus on HLA-DRB1 alleles that associated with SINAM compared to those with self-limited statin associated muscle problems
Objective: To investigate the association(s) between HLA-DRB1 alleles and statin induced necrotizing autoimmune myopathy in Thai cohort.
Method: This is a cross sectional study. High resolution HLA-DRB1 typing was performed in patients with SINAM and the control group (self-limited statin associated muscle problems and patient who receive statin but no side effects). Comparisons was performed between the groups.
Results: 43 patients were enrolled, 2 were later excluded. Among those 41 patients, 9 patients suffered from SINAM, the rest 32 patients were non-immune mediated group (controls). The gender, age and body mass index in the two groups were not differents. HLA-DRB1*11:01 allele was found in 6/9 SINAM patients (66.7%) while it was presented in only 2/32 (6.3%) in the control group (P<0.001, odds ratio 25.66). Other HLA-DRB1 alleles that were found in the SINAM patients were HLA-DRB1*12:02, *13:12, *07:01, *10:01, *-0803, *09:01, *15:01, *15:02, *14:04. In addition, our cohort demonstrated 3 patients with self-limited statin side effect (non-immune mediated) but they were found to have anti-HMGCR antibody
Conclusion: HLA-DRB1*11:01 allele is found to be associated with statin induce necrotizing autoimmune myopathy in a Thai cohort. The utilization of anti-HMGCR antibody test for the diagnosis of SINAM should interpreted alongside specific clinical presentations and other diagnostic findings to differentiate it from other causes of myopathy.
